1. LÀM GÌ KHI MANG THAI XÉT NGHIỆM VIÊM GAN B CÓ KẾT QUẢ DƯƠNG TÍNH?
Nếu kết quả kiểm tra virus viêm gan B là dương tính, đầu tiên bác sỹ sẽ yêu cầu bạn làm xét nghiệm máu chi tiết hơn để có thêm thông báo về tình trạng sức khỏe và chức năng gan của bạn. Bạn sẽ được tiêm một mũi globulin miễn nhiễm viêm gan B (HBIG), kháng thể này sẽ giúp bạn tránh những triệu chứng nặng của bệnh. Virus này tác động đến gan nên bạn cũng cần phải tránh uống rượu hoàn toàn và không chỉ tránh trong khi mang thai.
Nếu mắc viêm gan B, thai phụ sẽ cảm thấy mệt mỏi, đau bụng, buồn nôn, chán ăn và vàng da (mắt và màu da trở thành vàng nhợt). Một số trường hợp mắc bệnh mà không có triệu chứng nên thậm chí, người bệnh chẳng thể tự nhận biết mình đã mắc bệnh.
Những điều cần biết về viêm gan B mà nữ giới mang thai cần biết
Cơ chế lây truyền
Virus viêm gan B có khả năng lây nhiễm cao qua máu, chất dịch vùng kín (cả ở nam giới và đàn bà) và các chất dịch khác trong cơ thể. Thai phụ sẽ mắc viêm gan B theo những con đường sau:
• Quan hệ tình dục với người mắc viêm gan B.
• Bẩm sinh.
• dùng chung bàn chải đánh răng (có dính máu của người mắc viêm gan B).
• Nhận máu từ người nhiễm bệnh.
Triệu chứng
Nếu mắc viêm gan B, thai phụ sẽ cảm thấy mệt mỏi, đau bụng, buồn nôn, chán ăn và vàng da (mắt và màu da trở thành vàng nhợt). Một số trường hợp mắc bệnh mà không có triệu chứng nên thậm chí, người bệnh không thể tự nhận biết mình đã mắc bệnh.
Cách nhận biết bệnh
Bác sĩ sẽ tiến hành phân tách mẫu máu của mẹ. Với nhóm thai phụ mắc bệnh, Bác sĩ sẽ tiến hành một số xét nghiệm khác để kiểm tra chức năng gan cho thai phụ.
Nguy cơ cho mẹ và bé
Nếu mẹ mắc viêm gan B mà không được điều trị, virus gây bệnh từ mẹ sẽ được chuyển qua bé với tỷ lệ 10-20% (nguy cơ lây bệnh cho con có thể lên tới 80-90% nếu mẹ mắc viêm gan B trong quý III của thai kỳ). Khi ấy, bé sẽ mắc viêm gan B mạn tính, những bé mắc viêm gan B mạn tính thường không có triệu chứng của bệnh khi mới chào đời nhưng bé có nguy cơ cao về bệnh ung thư. Trường hợp mang bệnh, bé sẽ được điều trị ngay sau khi chào đời. Nếu không mắc bệnh, bé vẫn cần được tiêm phòng viêm gan B. Đây là cách phòng viêm gan B tốt nhất cho bé.
Nguy hiểm cho mẹ: Khi chuyển dạ hoặc bị sảy thai, người mẹ có nguy cơ tử vong cao do mất các yếu tố đông máu và rơi vào tình trạng hôn mê do gan mất chức năng chống độc.
Cách xử trí
Nếu kết quả xét nghiệm máu là dương tính với viêm gan B, thai phụ sẽ được chỉ định tiêm globulin miễn nhiễm (HBIG) – một loại kháng sinh để thân thể chống lại những triệu chứng nặng của viêm gan B. Vì virus viêm gan B trực tiếp ảnh hưởng đến gan nên thai phụ cần tránh đồ uống có cồn. đàn bà có thể tiêm phòng viêm gan B trước hoặc trong quá trình mang thai.
Những bà mẹ đang trong tuổi mang thai hay những bà mẹ đang cho con bú hoặc muốn làm mẹ nhưng lại phát hiện mình mắc bệnh viêm gan B mà đang băn khoăn không biết có ảnh hưởng tới em bé hay không thì nên cấp thiết phải tham khảo những thông tin hữu dụng trên đây để có những tri thức nền móng nhất trong việc nuôi con cũng như tri thức về sức khỏe của trẻ nhỏ khi mẹ không may bị mắc bệnh viêm gan siêu vi B.
Tiêm ngừa trong vòng 12-24 giờ sau sinh
Theo BS Thế Hùng, viêm gan siêu vi B chủ yếu lây truyền qua đường từ mẹ sang con. Ngoài ra còn lây qua đường quan hệ dục tình, truyền máu. Tỉ lệ truyền bệnh từ mẹ sang con tùy thời điểm người mẹ bị mắc bệnh. Cụ thể, mẹ mắc bệnh trong ba tháng đầu thai kỳ thì tỉ lệ truyền bệnh từ mẹ sang con là 1%, nếu mắc trong ba tháng giữa thai kỳ là 10%, còn mắc ở ba tháng cuối thai kỳ là 60-70%. Về đường lây bệnh viêm gan B khi đang mang thai đến nay chưa ghi nhận, mà là lây trong lúc sinh: máu từ nhau thai bong tróc truyền cho bé; sản dịch, máu của mẹ lây cho trẻ lọt lòng; trẻ sơ sinh hít hoặc nuốt phải dịch có siêu vi viêm gan B từ người mẹ. Người mẹ có thể truyền siêu vi viêm gan B cho con khi sinh, dù sinh thường hay sinh mổ.
Để giảm nguy cơ lây bệnh cho trẻ từ mẹ, BS Hùng cho rằng trẻ lọt lòng cần được tiêm ngừa viêm gan B trong vòng 12-24 giờ đầu sau sinh. Khi đó bé sẽ có hơn 95% nhịp không bị mắc viêm gan B sau này. Nếu không tiêm phòng đúng cách (hoặc tiêm phòng quá muộn), bé có nguy cơ viêm gan B rất cao.
Viêm gan siêu vi B mãn tính có khoảng 20% ở dạng hoạt động, có khả năng diễn tiến thành xơ gan, ung thư gan. Người mẹ bị viêm gan B còn có thể gây ảnh hưởng đến thai như nguy cơ sinh non dưới 34 tuần, chuyển dạ sớm có biến chứng, xuất huyết trước sinh, tiểu đường thai kỳ, bé sinh ra bị suy hô hấp...
Với mẹ nhiễm viêm gan B có HBsAg dương tính (thân đang bị nhiễm siêu vi B) và HBeAg âm tính (siêu vi B đang trong tuổi nằm yên, không sinh sôi nảy nở) thì ngay sau sinh, bé được tiêm một liều immunoglobulin và một mũi văcxin ngừa viêm gan B thường nhật. Văcxin được tiêm nhắc lại vào thời khắc tháng thứ hai và tháng thứ tư sau sinh. Với mẹ có cả HBsAg dương tính và HBeAg dương tính thì bé sẽ được tiêm hai liều immunoglobulin và một mũi văcxin ngừa viêm gan B bình thường. Các mũi văcxin tiếp theo sẽ tiêm ở tháng thứ hai và tháng thứ tư. Văcxin này tiêm theo lịch tiêm chủng mở rộng quốc gia cho tuốt tuột trẻ nít sau sinh.
